| Dane podstawowe | |
|---|---|
| Imię i nazwisko | Eugeniusz Ajnenkiel |
| Pseudonimy | Ela, Lemiesz, Eug. Wnuk |
| Urodzenie | 1 kwietnia 1900, Łódź |
| Śmierć | 7 stycznia 1981, Łódź |
| Zawód / rola | historyk, działacz partyjny i samorządowy, dokumentalista |
| Partie | Polska Partia Socjalistyczna; Polska Zjednoczona Partia Robotnicza |
| Funkcje | poseł KRN i Sejmu Ustawodawczego; poseł Sejmu PRL II i III kadencji; wiceprezydent Łodzi (marzec 1945–luty 1948, grudzień 1956–listopad 1957) |
| Wybrane publikacje | "Bojowcy PPS", "Śpiewnik robotniczy PPS", "Czerwona lutnia" |
Eugeniusz Ajnenkiel był aktywnym uczestnikiem życia politycznego i kulturalnego Łodzi. Zyskał rozpoznawalność jako autor prac o historii ruchu robotniczego i jako wiceprezydent Łodzi w dwóch okresach powojennych.
Działalność polityczna i samorządowa
W młodości zaangażował się w działalność Polskiej Partii Socjalistycznej. W latach 1917–1931 zasiadał w Łódzkim Okręgowym Komitecie Robotniczym, redagował lokalne pisma partyjne i działał w organizacjach związkowych oraz spółdzielczych. Po ukończeniu kursu Polskiej Straży Skarbowej pracował jako urzędnik skarbowy, a od 1923 w Zarządzie Miejskim w Łodzi, gdzie był m.in. sekretarzem Prezydium Magistratu.
Po II wojnie światowej objął stanowisko kierownika Wydziału Propagandy Wojewódzkiego Komitetu PPS w Łodzi, a w maju 1945 został wiceprezydentem miasta. Został posłem Krajowej Rady Narodowej, a następnie Sejmu Ustawodawczego oraz Sejmu PRL II i III kadencji. W 1948 wystąpiły konflikty związane z procesem zjednoczenia PPS z PPR; w konsekwencji Ajnenkiel utracił stanowisko wiceprezydenta i został wydalony z PPS, choć formalnie zachował mandat poselski.
Działalność w czasie wojny i powojenne lata zawodowe
We wrześniu 1939 współkierował obroną przeciwlotniczą Łodzi. Po opuszczeniu miasta powrócił i włączył się w struktury konspiracyjne. W grudniu 1939 został aresztowany, a na początku 1940 wysiedlono go do Krakowa. W czasie okupacji pracował w Krakowskiej Miejskiej Kolei Elektrycznej i działał w organizacji PPS – Wolność, Równość, Niepodległość.
Po wydaleniu z PPS skupił się na pracy spółdzielczej i technicznej. Reaktywował Robotniczą Spółdzielnię Mieszkaniową "Lokator" i przewodniczył jej radzie nadzorczej. Zajmował też stanowiska kierownicze w biurach dokumentacji remontów, w łódzkiej Izbie Rzemieślniczej oraz jako inspektor techniczny w przedsiębiorstwie montażu urządzeń kopalń rud.
Praca naukowa, publikacje i działalność muzealna
Ajnenkiel napisał około 250 publikacji dotyczących historii ruchu socjalistycznego i kultury robotniczej. Do jego druków należą m.in. "Bojowcy PPS. Brawurowi. Bohaterscy. Niezłomni." (1929), "Śpiewnik robotniczy PPS" (1945) oraz "Czerwona lutnia. Pieśni robotnicze" (1964). Był autorem haseł do Słownika biograficznego działaczy polskiego ruchu robotniczego.
W okresie powojennym z ramienia Komitetu Łódzkiego PZPR organizował Muzeum Historii Ruchu Rewolucyjnego w Łodzi w latach 1958–1960 i przewodniczył jego Radzie Naukowej. Zasiadał także w radach naukowych Zakładu Historii Partii przy KC PZPR oraz Muzeum Włókiennictwa w Łodzi. Od 1931 należał do Oddziału Łódzkiego Polskiego Towarzystwa Historycznego.
Odznaczenia i ostatnie lata
Za swoją działalność otrzymał m.in. Medal Niepodległości (1935), Złoty Krzyż Zasługi (1946), Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski (1957), Medal 10-lecia Polski Ludowej (1955) oraz Order Sztandaru Pracy I klasy (1980). W 1964 wyróżniono go Nagrodą Miasta Łodzi w dziedzinie upowszechniania kultury.
Do końca życia angażował się w Towarzystwo Przyjaciół Łodzi oraz Towarzystwo Przyjaciół Dzieci. Zmarł 7 stycznia 1981 w Łodzi i został pochowany na cmentarzu Doły w Łodzi.
