Kontakt
Teraz Poniedziałek, 28 września 2026
Przewodnik

Park Ocalałych w Łodzi — gdzie jest i co upamiętnia

• Renata Zielińska • 3 min czytania

Park Ocalałych
Fot. HuBar · „Park Ocalalych Lodz kopiec” · licencja CC BY-SA 2.5 · Wikimedia Commons Zmieniona wersja dostępna na tej samej licencji. · zdjęcie przeskalowane, kadr dopasowany do formatu strony.

Park Ocalałych w Łodzi powstał jako miejsce pamięci osób, które przeszły przez Litzmannstadt Ghetto. Oficjalne otwarcie miało miejsce 30 sierpnia 2004 roku, w 60. rocznicę likwidacji getta.

Park Ocalałych to miejski park pamięci zlokalizowany w dolinie rzeki Łódki w Łodzi, między ulicą Wojska Polskiego a ogródkami działkowymi przy ulicy Źródłowej. Teren parku przylega do obszaru, który podczas II wojny światowej stanowił granice Litzmannstadt Ghetto. Projekt parku opracowała Grażyna Ojrzyńska; pierwotnie planowano umieścić go przy ulicy Stalowej.

Jak upamiętniono ocalałych?

Inicjatorką parku była Halina Elczewska, która przeżyła getto łódzkie i została potem deportowana do Auschwitz i Ravensbrück. To ona jako pierwsza zasadziła „drzewko pamięci”. W sumie 418 osób ocalałych z Holokaustu zasadziło swoje drzewko — dęby, klony, lipy, brzozy, graby, buki, sosny, świerki i modrzewie. Drzewka otrzymały numery i wpisano je do rejestru; ocaleni otrzymali certyfikaty z nazwiskiem i numerem drzewa.

Wzdłuż alei Arnolda Mostowicza ustawiono tabliczki z nazwiskami oraz numerem przypisanym do każdego drzewka. Łącznie w parku posadzono 450 drzew na powierzchni 1,5 hektara, a docelowa powierzchnia parku ma wynieść 8,5 hektara. Na terenie zakomponowano alejki i place o nawierzchni żwirowo-glinkowej oraz z kostki granitowej, a rzeka Łódka tworzy zbiornik wodny w obrębie założenia.

Jakie pomniki i symbole znajdują się w parku?

W parku odsłonięto pomnik-głaz znaleziony na terenie założenia, ustawiony pod jednym z dwóch pomnikowych dębów szypułkowych. Na głazie umieszczono napisy w czterech językach: polskim, angielskim, hebrajskim i jidysz. Aleja parkowa łączy dwa główne elementy kompozycji: Pomnik Polaków Ratujących Żydów oraz Kopiec Pamięci.

Pomnik Polaków Ratujących Żydów zaprojektował Czesław Bielecki. Zawiera on symbole dwóch narodów — statuę Orła Białego oraz gwiazdę Dawida uformowaną z tablic z nazwiskami Polaków uhonorowanych tytułem "Sprawiedliwy wśród Narodów Świata". Drugim ważnym elementem jest 10-metrowy Kopiec Pamięci, usypany na jednym z końców parku i pełniący funkcję punktu widokowego okolicy.

Jak przebiegała budowa i jakie funkcje pełni park?

Realizacja parku została zatwierdzona przez Radę Miejską jako wieloletnie zadanie inwestycyjne. Prace budowlane i porządkowe rozpoczęły się jesienią 2005 roku od oczyszczania terenu i rozbiórki ruin. Pomnik poświęcony pamięci odsłonięto w 2009 roku.

Aleja Arnolda Mostowicza łączy główne elementy kompozycji parkowej i prowadzi przez część nasadzeń oraz placów. Na terenie parku powstały alejki i place o różnej nawierzchni, a także zbiornik wodny na rzece Łódce w obrębie zaplanowanej powierzchni.

Na terenie Parku Ocalałych mieści się siedziba Centrum Dialogu im. Marka Edelmana, gdzie odbywają się konferencje i zajęcia edukacyjne. Na szczycie kopca znajduje się pomnik-ławeczka Jana Karskiego.

Informacje praktyczne

Najczęstsze pytania

Gdzie jest Park Ocalałych w Łodzi?
Park Ocalałych leży w dolinie rzeki Łódki, między ulicą Wojska Polskiego a ogródkami działkowymi przy ulicy Źródłowej, na terenie przylegającym podczas wojny do granic Litzmannstadt Ghetto.
Kto był inicjatorem parku i jakie ma znaczenie?
Pomysłodawczynią parku była Halina Elczewska, ocalała z getta łódzkiego. Park powstał jako miejsce pamięci osób związanych z Litzmannstadt Ghetto i upamiętnia tragiczne wydarzenia z lat 1940–1944.
Ile drzew zasadzono w Parku Ocalałych?
418 ocalałych zasadziło swoje drzewko pamięci; w sumie w parku posadzono 450 drzew na powierzchni 1,5 hektara, a teren docelowo ma zajmować 8,5 hektara.

Źródło: Wikipedia (CC BY-SA)

Materiały na portalu są opracowywane przy wsparciu AI.

Renata Zielińska

Nazywam się Renata Zielińska i w redakcji mojelodzkie.pl odpowiadam za dział Przewodnik. Opisuję miejsca warte odwiedzenia w Łodzi i w okolicy — zabytki, muzea, szlaki, parki i punkty widokowe, razem z praktycznymi wskazówkami dla odwiedzających.

Czytaj również